AKTUALNOŚCI

2016-09-22 - Posiedzenie Rady Naukowej

21 września odbyło się XI posiedzenie Rady Naukowej Śląskiego Ogrodu Botanicznego.

 

W I części – wyborczej – wybrano Prezydium Rady, którego przewodniczącym został prof. dr hab. Jerzy Puchalski – dyrektor PAN Ogrodu Botanicznego Centrum Zachowania Różnorodności Biologicznej w Powsinie. Na I wiceprzewodniczącego wybrany został prof. dr hab. Wiesław Włoch, a na II wiceprzewodniczącego wybrano dra hab. Arkadiusza Nowaka, prof. Uniwersytetu Opolskiego. Funkcję sekretarza Rady Naukowej ŚOB objął mgr Damian Matynia – kierownik biura Rady Ogrodów Botanicznych i Arboretów w Polsce.

 

Podczas II części spotkania omówiono działania naukowe, jakie prowadzone były w Śląskim Ogrodzie Botanicznym w latach ubiegłych. Dyrektor placówki – dr Paweł Kojs – zaprezentował również działania, jakie zostaną podjęte w roku 2017 na polu nauki i edukacji.

 

Ciekawymi punktami spotkania były prezentacje: dr Magdaleny Maślak, która dotyczyła drugiej instytucji wchodzącej w skład Związku Stowarzyszeń – Śląski Ogród Botaniczny  – Ogrodu Botanicznego w Radzionkowie oraz prezentacja dr Joanny Jury-Morawiec, która podsumowała działania naukowe prowadzone w usytuowanej przy Śląskim Ogrodzie Botanicznym Pracowni Struktury Roślin Polskiej Akademii Nauk Ogrodu Botanicznego – Centrum Zachowania Różnorodności Biologicznej w Powsinie. Wiodącym tematem badawczym Pracowni jest wzrost promieniowy, w tym aktywność i mechanizmy funkcjonowania kambium, i procesy rozwojowe drzew.

 

W posiedzeniu Rady uczestniczył także prezes zarządu związku stowarzyszeń – Śląski Ogród Botaniczny dr Stanisław Piechula, który osobiście wręczył powołania w skład Rady Naukowej na czteroletnią kadencję przypadającą na lata 2016-2020.

 

2016-09-20 - Skały i minerały w roli głównej

W ostatnią niedzielę lata, 18 września, w Śląskim Ogrodzie Botanicznym obchodziliśmy Międzynarodowy Dzień Geologa. Tym razem koordynatorzy Śląskiego Kalendarza Ekologicznego – projektu prowadzonego w naszym Ogrodzie od 2012 roku – skupili się nie na tym co na Ziemi, ale w jej wnętrzu: tuż pod powierzchnią i w głębokich jej warstwach.

 

Zaproszeni goście: geolodzy, hydrolodzy i geografowie oraz osoby wykorzystujące osiągnięcia geologii w codziennej pracy, jak np. geodeci, ale także pasjonaci naszej planety dzielili się swą wiedzą zarówno podczas seminarium, jak i licznych warsztatów i pogadanek, które rozpoczęły się w samo południe.

 

Wśród zaproszonych gości znaleźli się edukatorzy z Ośrodka Edukacji Ekologiczno-Geologicznej GEOsfera z Jaworzna, z którym Śląski Ogród Botaniczny współpracuje od kilku lat. Oni, jak mało kto, wiedzą, jak zainteresować budową i historią naszej planety oraz licznymi procesami, które zachodzą w jej obrębie.

 

Porad, jak wykorzystać zdobycze geologii np. podczas budowy domu czy kopania studni, udzielał Andrzej Bezkorowajny przy swoim gęsto obleganym stoisku, gdzie poza tym prezentował liczne okazy skał i minerałów oraz uczył, jak znaleźć te najcenniejsze. Na innych stoiskach można było przyjrzeć się różnym skałom i minerałom czy okazom paleontologicznym przez mikroskop.

 

 

Nie mogło zabraknąć wycieczki do kamieniołomu w Mokrem, na którą pod przewodnictwem geografa Łukasza Fuglewicza udało się prawie 30 osób – dzieci i dorosłych, aby poznać obszar Mikołowa przez pryzmat historii geologicznej Ziemi i dowiedzieć się, do czego służył kamieniołom lokalnej społeczności przed setkami lat. W trakcie wycieczki zatrzymano się również przy ulach, które niedawno powstały w drugiej części Ogrodu, gdzie Łukasz Przybył z pasieki edukacyjnej Skrzydlaci Przyjaciele opowiedział o życiu pszczół i pokazał, jak żyją te niezwykle cenne dla nas owady.

 

Szereg warsztatów i zabaw również nawiązywało do Ziemi i jej najbliższego otoczenia: była gra XXL „GEOślady dziejów Ziemi”, były żywe kamienie i lepienie w glinie. Dzieci budowały struktury z kryształów, płukały złoto i wraz z rodzicami zaglądały do Rodzinnej Skrzyni Drogocennych Kamieni. Na kiermaszu rękodzieła zaś dominowały kramy z biżuterią i ozdobami z naturalnych kamieni.

 

Uwielbiana przez Zielonych Odkrywców comiesięczna gra terenowa również była o tematyce geologicznej. Uczestnicy odpowiadali na pytania związane ze skałami, muszlami, surowcami budowlanymi wykorzystywanymi w codziennym życiu, zjawiskiem erozji, powstawaniem piasku i różnymi niesamowitymi bogactwami Ziemi, które tworzyły się w jej wnętrzu przez miliony lat.

 

Żadne święto ekologiczne w Śląskim Ogrodzie Botanicznym, niezależnie od tematu głównego, nie może się obejść bez kącika ogrodnika, gdzie samodzielnie sieje się i sadzi, certyfikowanych zabawek dla najmłodszych i rodzinnej strefy gier planszowych.

 

Kolejne święto, ostatnie w tym roku, już za niespełna miesiąc – 16 października – Światowy Dzień Żywności.

2016-09-12 - Konferencja dendrologiczna

Dziś w naszym Ogrodzie gościmy wybitnych naukowców – dendrologów na V Konferencji Naukowej „Metody Analizy Wzrostu Promieniowego Drzew w Badaniach Dendrochronologicznych”.

 

O godzinie 10 rozpoczęła się pierwsza sesja referatowa, w której jako pierwsza wystąpiła Marta Jańczak-Pieniążek, która na co dzień pełni w naszym Ogrodzie funkcję kuratora Kolekcji Naukowych i Zachowawczych, przedstawiając referat pt. „Porównanie struktury włókien tensyjnych, normalnych i opozycyjnych na przykładzie  robinii akacjowej (Robinia pseudoacacia L.)”.

 

 

W dalszej kolejności wystąpią: Mirela Tulik, Joanna Jura-Morawiec z referatem „Możliwości kwantyfikacji cech elementów przewodzących w drewnie”, Aldona Gizińska, która przedstawi referat pt. „Formowanie pierścieniowej naczyniowości pierwszych przyrostów drewna Quercus robur L. w warunkach naturalnych i hodowlanych” oraz Adam Miodek z referatem o analizie ścian antyklinalnych i peryklinalnych komórek kambium oraz ich pochodnych we wczesnych etapach wzrostu włókien drzewnych.

 

W kolejnych sesjach referatowych swoje wystąpienia będą mieli: dyrektor Śląskiego Ogrodu Botanicznego Paweł Kojs, Wiesław Włoch, Anna Wilczek, Katarzyna Łuszczyńska, Małgorzata Wistuba, Ireneusz Malik, Sławomir Wilczyński, Bogdan Wertz i wielu innych znakomitych naukowców.

 

Plan konferencji do pobrania TUTAJ

2016-09-05 - Jesienny ogród

Końcówka lata to bardzo barwny czas w sadzie. To właśnie we wrześniu i w październiku dojrzewa większość drzew owocowych. Na przykład przepyszne gruszki odmiany ‘Salisbury’ i ‘Kongresówka’. Podczas wizyty w sadzie najbardziej jednak przykuwają wzrok jabłonie uginające się pod ciężarem różnokolorowych owoców – ‘Kalwilka Ukraińska’ czy ‘Piękna Ołtarzewska’. Jednak na więcej smacznych jabłek musimy poczekać około miesiąca, kiedy dojrzeje jeszcze więcej odmian jabłoni.

 

Marta Jańczak-Pieniążek,

kurator Kolekcji Naukowych i Zachowawczych

 

2016-08-29 - Wspomnienia z wakacji

Śląski Ogród Botaniczny w wakacje odwiedziło szereg grup w ramach półkolonii organizowanych przez wiele ośrodków w naszym regionie. Młodsze dzieci poznawały ogród za pomocą wszystkich zmysłów oraz jak przystało na prawdziwych przyrodników – lup i lornetek. Tak wyposażeni zwiedzali kolekcje roślin ozdobnych, podziwiali widoki z Ogrodu Tarasowego, szukali skamieniałości i wyjścia z Labiryntu Traw, rozpoznawali zioła po zapachu oraz zasiali rośliny we własnoręcznie wykonanych ekodoniczkach. Starsze grupy poznawały barwny i bogaty świat przyrody, wędrując przez pola, łąkę, zarośla śródpolne, las i potok.  Po zdobyciu Sośniej Góry z wielkim zaciekawieniem przyglądali się owadom w kilkudziesięciokrotnym powiększeniu na naszej plenerowej wystawie „Tajemniczy świat owadów”.

 

Więcej zdjęć oraz ciekawostek o naszym Ogrodzie znajdą Państwo na naszym profilu na Facebooku

2016-07-23 - Światowe Dni Młodzieży World Youth Days

Śląski Ogród Botaniczny również włączył się w uprzyjemnienie pobytu młodym przybyłym do Polski na Światowe Dni Młodzieży. W sumie w ciągu dwóch dni (21-22 lipca) przyjęliśmy ok. 500 osób – 13 grup z kilkunastu krajów, zarówno tych z najbliższego sąsiedztwa, jak Ukraina czy Niemcy, poprzez Francję, Chorwację, Norwegię, Włochy, Hiszpanię, na dalekich Chinach, Korei Południowej, Meksyku, Brazylii, Peru, Antylach Holenderskich i Argentynie kończąc.

 

Było różnorodnie i kolorowo. Młodzież śpiewała w swoich językach, tańczyła i zachęcała do zabawy innych. Każda z grup odbyła spacer po naszym ogrodzie, zarówno po Ogrodzie Czerwonym (przy ul. 15 Grudnia), jak i po Sośniej Górze (Ogrodzie Żółtym). W obu miejscach młodzi wysłuchali krótkich prelekcji edukatorów Justyny i Łukasza o historii Ogrodu, o naszej działalności i najważniejszych wydarzeniach, ale przede wszystkim o roślinach, rzecz jasna. Szczególnie goście z egzotycznych krajów zadziwieni i jednocześnie zachwyceni byli polską przyrodą. Zadawali mnóstwo pytań – ich zaciekawienie wszystkim wokół przejawiało się na każdym niemal kroku.

 

 

Każda z grup pozostawiła swój ślad w postaci zasadzonej na terenie Ogrodu Czerwonego wspólnie z dyrektorem Pawłem Kojsem sosny, dzięki czemu nasz ogród stał się prawdziwie międzynarodowym. W naszej pamięci pozostaną uśmiechnięte twarze i nieskrywany entuzjazm niecodziennych gości.

 

Relacje pracowników, którzy przewodzili pielgrzymom po Ogrodzie, znajdują się na naszym fan page’u na Facebooku. Zapraszamy!

2016-07-07 - Dzień Żaby

W dniach 21 i 22 czerwca w Szkole Podstawowej nr 5 w Mikołowie odbył się Dzień Żaby zorganizowany w ramach Śląskiego Kalendarza Ekologicznego. W warsztatach wzięło udział łącznie 339 uczniów z klas nauczania wczesnoszkolnego.

 


Podczas krótkiej prelekcji dzieci miały okazję zapoznać się z budową, ekologią oraz trybem życia rodzimych przedstawicieli płazów. Po wprowadzeniu rozpoczęła się najbardziej emocjonująca część zajęć, czyli międzyklasowa gra wielkoformatowa. Każda klasa miała możliwość wykazania się wiedzą, odpowiadając na pytania czy rozwiązując przyrodnicze rebusy. Jak w latach ubiegłych prawdziwym odkryciem stały się żabie zęby czy odgłosy wydawane przez wybrane gatunki płazów.

 

 

 


Mamy nadzieję, że połączenie zabawy i edukacji pomogło przybliżyć najmłodszym te ciekawe i wymagające naszej ochrony zwierzęta.

2016-07-06 - W

W najnowszym odcinku programu TVP Katowice "Bliżej Natury" o naszej najnowszej wystawie fotograficznej "Tajemniczy świat owadów". Zachęcamy do obejrzenia, a tych, którzy u nas jeszcze nie byli, do osobistego przekonania się, jak piękne to są fotografie.

 

2016-06-23 - Uczyli się od najlepszych

W Śląskim Ogrodzie Botanicznym od 2005 roku, kiedy to została założona pierwsza zachowawcza kolekcja tradycyjnych odmian drzew owocowych, cały czas doskonalimy się w dziedzinie ich ochrony. Nasi pracownicy przez ten okres zdobyli duże doświadczenie, którym dzielą się z innymi ośrodkami rolniczymi i ogrodniczymi w całej Polsce zarówno podczas wyjazdowych konferencji i szkoleń, jak i organizowanych w Mikołowie.

 

W dniach 16 i 17 czerwca u nas na miejscu odbyło się jedno z takich szkoleń pn. „Zakładanie i pielęgnacja modelowych sadów starych odmian drzew owocowych”, zorganizowane na zlecenie Opolskiego Urzędu Marszałkowskiego, w związku z realizacją projektu „Bioróżnorodność Opolszczyzny skarbem dziedzictwa przyrodniczego”.

 

Jednym z zadań planowanych do realizacji w tym projekcie jest założenie na terenie województwa opolskiego modelowych sadów przydomowych złożonych z drzew rodzimych odmian charakterystycznych dla rejonu. Do udziału w projekcie zaproszono gminy i sołectwa zainteresowane założeniem na swoim terenie tradycyjnych sadów.

 

Celem tych warsztatów było przygotowanie uczestników projektu do zakładania i pielęgnacji sadów przydomowych. Prowadzący – naukowcy z Pracowni Kolekcji Naukowych i Zachowawczych – Marta Jańczak-Pieniążek oraz Wojciech Pikuła w części teoretycznej mówili m.in. o znaczeniu starych odmian drzew owocowych, zakładaniu i pielęgnacji sadów przydomowych, szczepieniu drzew owocowych oraz możliwościach otrzymania dotacji z PROW. W drugim dniu miała miejsce część praktyczna w kolekcji sadowniczej ŚOB, gdzie uczestnicy uczyli się, jak sadzić, ciąć czy szczepić drzewa.

 

 

2016-06-20 - Dzień Przeciwdziałania Pustynnieniu i Suszy

Wczoraj obchodziliśmy w Śląskim Ogrodzie Botanicznym Dzień Przeciwdziałania Pustynnieniu i Suszy i do tej tematyki nawiązywały przygotowane zabawy i prelekcje. Była oczywiście gra terenowa i kolejna pieczątka do Legitymacji Odkrywcy. Zaś na warsztatach pierwszoplanową rolę odgrywał… piasek. Dzieci mogły wykonać z niego wielobarwne kompozycje. Jeśli jednak to nie wydało się dostatecznie interesujące, mogły pobawić się piaskiem kinetycznym w Kąciku Kreatywnym lub poznać zwierzęta, które świetnie radzą sobie bez wody.

 

Przeprowadzony również został konkurs plastyczny o charakterze edukacyjnym pt. „Dlaczego woda jest ważna?”. Mali artyści mieli do dyspozycji kredki, mazaki, farbki, plastelinę i kartki papieru, z których wyczarowały cuda, a my nagrodziliśmy je nietuzinkowymi zestawami malarskimi w pięknych drewnianych pudełkach ufundowanymi przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach.

 

Podczas wycieczki z przewodnikiem po Sośniej Górze uczestnicy mogli dowiedzieć się m.in. jak prawidłowo nawadniać organizm i jak umiejętnie robić to w czasie wyjścia w teren czy podczas wysiłku fizycznego.

 

 

Prelekcje również związane były z tematyką święta. Dyrektor Ogrodu dr Paweł Kojs wygłosił wykład o tym, w jaki sposób rośliny przystosowują się do suszy. Mówiliśmy też o postępie cywilizacyjnym, zakwaszeniu środowiska i złej diecie – czyli o problemach naszych czasów i sposobach radzenia sobie z nimi.

 

Warsztaty przy ulu prowadzone przez pana Łukasza Przybyłę z pasieki edukacyjnej Skrzydlaci Przyjaciele z Rudy Śląskiej zyskały już sobie sympatię stałych uczestników. Dzieci wraz z opiekunami przyglądały się pracy pszczół i przy okazji uczyły się wielu ciekawych rzeczy na ich temat.

 

Komu wczorajszy upał dawał się we znaki, a mogło tak być, bo temperatura sięgała 30 stopni, mógł skorzystać z przyjemnego chłodu sali konferencyjnej i przy okazji obejrzeć ciekawe filmy: jeden o skutkach, jakie niosą zmiany klimatu w różnych częściach świata, a drugi – produkcji Państwowej Akcji Humanitarnej pt. „Ona Somalia” o suszy, która w latach 2010-2011 pochłonęła życie 300 tysięcy Somalijczyków – dorosłych i dzieci.

 

Kolejne święto już wakacyjne, bo 9 lipca – Światowy Dzień Ludności. Będzie to impreza popołudniowa w godz. 15-21 zakończona ogniskiem. Serdecznie zapraszamy!

CHCESZ BYĆ NA BIEŻĄCO? - PODAJ SWÓJ ADRES EMAIL I ŚLEDŹ NASZEGO NEWSLETTERA.